Tesla-nın yeni nəsil Roadster modeli ilə bağlı dərc olunan patent sənədi avtomobilin aerodinamik sisteminə dair maraqlı detalları üzə çıxarıb. Sənəddə kuzovun içərisində gizlənən, sürət və hərəkət şəraitindən asılı olaraq mövqeyini dəyişən iki hissəli aktiv arxa spoyler təsvir olunur. Patentə əsasən, sistem yüksək sürətlərdə 700 kiloqramadək yerəbasma qüvvəsi yarada bilər.
“Deployable and Active Rear Wing Assembly with Safety Features” adlı patent ABŞ Patent və Əmtəə Nişanları İdarəsi tərəfindən 24 sentyabr 2026-cı ildə dərc edilib. Sənəddə ixtiraçılar kimi David Lemire və James Michael Arthur Crook göstərilib. Bununla belə, patentdə təsvir olunan sistemin seriyalı Roadster modelində tətbiq ediləcəyi hələ təsdiqlənməyib.
Patentdə təsvir olunan spoyler əsas elementdən və onun önündə yerləşən daha kiçik əlavə qanaddan ibarətdir. Dördqollu mexanizm vasitəsilə bu iki hissə arasında 3–15 millimetr məsafə saxlanılır. Spoyler açıldıqda yaranan boşluq hava axınının idarə olunmasına və aerodinamik səmərəliliyin dəyişdirilməsinə imkan verir.
Sistem tam yığılmış vəziyyətdən açıq mövqeyə üç saniyədən az müddətdə keçə bilir. Spoylerin bucağının dəyişdirilməsi isə açıldıqdan sonra saniyənin dörddə birindən də az vaxt aparır.
Spoylerin iş rejimi yalnız sürücünün seçiminə bağlı deyil. Patentə görə, sistem avtomobilin sürəti, sükan bucağı, əyləcləmə göstəriciləri, GPS məlumatları və avtonom idarəetmə sensorlarından gələn məlumatları nəzərə ala bilər. Bundan başqa, avtomobil müəyyən edilmiş yarış trekinə daxil olduqda trek rejiminə avtomatik keçid də nəzərdə tutulur.
Patentdə spoylerin müxtəlif iş rejimləri üçün fərqli aerodinamik göstəricilər qeyd olunub. DRS sisteminə bənzər aşağı müqavimət rejimində yerəbasma qüvvəsi sıfıra endirilir. Bu rejim düz yollarda hava müqavimətini azaltmaq və yüksək sürətə çatmağa kömək etmək üçün nəzərdə tutulub.
Yüksək yerəbasma qüvvəsi rejimində isə spoyler saatda 100 mil/saatdan, yəni təxminən 161 km/saatdan yüksək sürətlərdə 700 kiloqrama qədər yerəbasma qüvvəsi yarada bilər. Bu göstərici avtomobilin döngələrdə yüksək sürətlə hərəkəti zamanı daha yaxşı aerodinamik dayanıqlıq əldə etməsinə hesablanıb.
Patentdə spoylerin açılması zamanı hava müqavimətinin 350 “drag count” artdığı, aşağı müqavimət rejiminə qayıtdıqda isə açıq vəziyyətlə müqayisədə 250 vahid azaldığı bildirilir.
Sistemin diqqətçəkən xüsusiyyətlərindən biri də qəza zamanı nəzərdə tutulan mexaniki təhlükəsizlik mexanizmidir. Patentə əsasən, avtomobilin mərkəzi və ya künc hissəsinə zərbə dəydikdə spoyler geri yığılaraq onun arxa kənarını kuzovun arxa hissəsi ilə eyni səviyyəyə gətirir.
Bu mexanizm sensorlardan gələn siqnallar və mexaniki yığılma sistemi vasitəsilə işləyir. Məqsəd toqquşma zamanı spoylerin kuzovdan kənarda qalmasının qarşısını almaqdır.
Tesla patent ərizəsini 2025-ci ilin avqustunda təqdim edib, sənəd isə 2026-cı ilin sentyabrında ictimaiyyətə açıqlanıb. Yeni Roadster modelinin oktyabrın 1-də təqdim olunacağı gözlənilsə də, patentdəki texnologiyanın həmin tədbirdə nümayiş etdirilib-etdirilməyəcəyi hələ məlum deyil.
© 2000–2026 Autograph.az. Bütün hüquqlar qorunur. Materialların köçürülməsi və ya hər hansı formada istifadəsi yalnız Autograph.az-a aktiv keçid göstərilməklə mümkündür.
